De bestaande parkeerdruk rondom nieuwbouw bepaal je door systematisch te tellen hoeveel voertuigen op specifieke momenten geparkeerd staan in het onderzoeksgebied, en dat aantal te vergelijken met de beschikbare parkeercapaciteit. Dit geeft je een percentage dat aangeeft hoe zwaar de parkeerruimte al belast is voordat de nieuwbouw extra vraag toevoegt. De vragen hieronder helpen je stap voor stap door het proces van een goede parkeerdrukmeting.
Welke gegevens heb je nodig voor een parkeerdrukmeting?
Voor een betrouwbare parkeerdrukmeting heb je twee soorten gegevens nodig: het actuele aanbod aan parkeerplaatsen in het onderzoeksgebied en de gemeten bezetting op verschillende momenten. Zonder beide kun je geen representatief beeld geven van de werkelijke parkeerdruk in de omgeving.
Concreet verzamel je de volgende informatie:
- Parkeercapaciteit: het totale aantal beschikbare parkeerplaatsen in het onderzoeksgebied, uitgesplitst naar type (openbaar, vergunninghouders, gehandicaptenparkeerplaatsen)
- Teldata: het werkelijke aantal geparkeerde voertuigen per tijdstip en locatie
- Gebiedsafbakening: een duidelijke begrenzing van het onderzoeksgebied, gebaseerd op loopafstand en de invloedssfeer van de nieuwbouw
- Parkeerregulering: geldende parkeerregels, tijdvensters en eventuele vergunningszones
Hoe nauwkeuriger je de capaciteit en de bezetting in kaart brengt, hoe betrouwbaarder de uitkomst van je parkeeronderzoek is.
Hoe kies je de juiste meetmomenten voor een parkeeronderzoek?
De juiste meetmomenten voor een parkeeronderzoek zijn de momenten waarop de parkeerdruk naar verwachting het hoogst is. Voor woongebieden zijn dat doorgaans doordeweekse avonden en zaterdagen overdag; voor winkelgebieden zijn dat vrijdagmiddagen en zaterdagen. Je meet altijd meerdere momenten om een volledig beeld te krijgen.
Houd bij het kiezen van meetmomenten rekening met:
- Functie van de omgeving: wonen, werken, winkelen en recreatie kennen elk een eigen piekpatroon
- Dag van de week: meet minimaal op een doordeweekse dag en een zaterdag
- Tijdstip: gebruik meerdere tijdvensters per dag, bijvoorbeeld 09:00, 12:00, 15:00, 18:00 en 21:00 uur
- Seizoen en bijzondere omstandigheden: vermijd feestdagen, vakantieperiodes of lokale evenementen die het patroon vertekenen
Een meting op slechts één moment geeft een onvolledig beeld. Door meerdere momenten te combineren, zie je het volledige verloop van de parkeerdruk gedurende de dag en de week.
Wat is het verschil tussen parkeerdruk en parkeerbehoefte?
Parkeerdruk is een maatstaf voor de huidige bezetting: hoeveel procent van de beschikbare parkeerplaatsen is op een bepaald moment in gebruik. Parkeerbehoefte is een toekomstgerichte berekening: hoeveel parkeerplaatsen zijn er nodig, gegeven de functies en het verwachte gebruik van een locatie of nieuwbouwplan?
Het onderscheid is relevant bij nieuwbouwprojecten. De parkeerbehoefte van de nieuwe functie bepaal je op basis van parkeerkencijfers (zoals die van het CROW), terwijl de parkeerdruk je vertelt hoeveel ruimte er in de bestaande situatie nog beschikbaar is. Alleen als je beide kent, kun je beoordelen of de omgeving de extra vraag kan opvangen of dat aanvullende parkeervoorzieningen nodig zijn.
Hoe bereken je de parkeerdruk als percentage?
De parkeerdruk berekenen doe je door het aantal bezette parkeerplaatsen te delen door het totale aantal beschikbare parkeerplaatsen, en dat te vermenigvuldigen met honderd. Het resultaat is een percentage dat direct aangeeft hoe zwaar de parkeerruimte belast is.
De formule ziet er als volgt uit:
Parkeerdruk (%) = (aantal bezette plaatsen / totaal beschikbare plaatsen) × 100
In de praktijk hanteert men de volgende drempelwaarden:
- Onder 85%: de parkeerdruk is acceptabel; er is nog voldoende zoekruimte
- 85% tot 100%: de parkeerdruk is hoog; parkeerders ondervinden hinder bij het vinden van een plek
- Boven 100%: structureel tekort; voertuigen parkeren buiten de reguliere vakken of op ongewenste locaties
Een parkeerdruk van 85% geldt in veel gemeentelijke richtlijnen als de bovengrens voor een acceptabele situatie. Boven die grens is de parkeerbalans in het geding.
Welke invloed heeft nieuwbouw op de bestaande parkeerdruk?
Nieuwbouw verhoogt de parkeervraag in de directe omgeving, waardoor de bestaande parkeerdruk bij nieuwbouw toeneemt. De mate van invloed hangt af van de functie van de nieuwbouw, het verwachte autogebruik van toekomstige bewoners of gebruikers, en de loopafstand tot beschikbare parkeerplaatsen.
Woningbouw genereert doorgaans een constante avondvraag, terwijl kantoor- of commerciële functies overdag extra druk leggen. Als de bestaande parkeerdruk al boven de 85% ligt, heeft zelfs een beperkte toevoeging van woningen of functies merkbare gevolgen voor de parkeerbalans in de buurt. Dat maakt een nulmeting van de huidige situatie een logisch vertrekpunt bij elk nieuwbouwplan.
Wanneer is een parkeeronderzoek verplicht bij nieuwbouw?
Een parkeeronderzoek bij nieuwbouw is verplicht wanneer een gemeente dit als voorwaarde stelt in het bestemmingsplan of de omgevingsvisie. In de praktijk is dit bij vrijwel alle nieuwbouwplannen die een significante wijziging van de parkeervraag veroorzaken het geval. Gemeenten toetsen aan hun eigen parkeernormen, veelal gebaseerd op CROW-kencijfers.
Concrete situaties waarin een parkeeronderzoek vereist is:
- Bij aanvraag van een omgevingsvergunning voor nieuwbouw of functiewijziging
- Als het bestemmingsplan een parkeereis bevat die aangetoond moet worden
- Wanneer de gemeente wil beoordelen of de bestaande openbare ruimte de nieuwe parkeervraag kan opvangen
- Bij herontwikkeling van locaties waarbij de parkeerbehoefte verandert ten opzichte van de vorige functie
Ook als een onderzoek niet formeel verplicht is, is het verstandig om de parkeerdruk vooraf in kaart te brengen. Het voorkomt discussies met de gemeente en geeft je als initiatiefnemer een onderbouwd standpunt.
Hoe wij je helpen met parkeeronderzoek
Bij De Jong Civiel voeren we parkeeronderzoeken uit die je direct bruikbare informatie opleveren voor beslissingen rondom nieuwbouw en ruimtelijke planvorming. We combineren veldonderzoek met heldere rapportage, zodat je de uitkomsten direct kunt gebruiken in overleg met de gemeente of in je vergunningsaanvraag.
Wat we voor je doen:
- Nulmeting van de bestaande parkeerdruk op de juiste meetmomenten voor jouw gebied en functie
- Berekening van de parkeerbehoefte van de nieuwe functie op basis van geldende kencijfers
- Analyse van de parkeerbalans: past de nieuwe vraag binnen het bestaande aanbod?
- Helder rapport met conclusies en aanbevelingen die aansluiten bij gemeentelijke toetsingscriteria
Wil je weten wat een parkeeronderzoek voor jouw project betekent? Neem contact op en we bespreken wat we voor je kunnen doen.
Veelgestelde vragen
Hoe groot moet het onderzoeksgebied zijn bij een parkeerdrukmeting rondom nieuwbouw?
De grootte van het onderzoeksgebied hangt af van de loopafstand die parkeerders bereid zijn te accepteren. Voor woonfuncties wordt doorgaans een straal van 200 tot 400 meter rondom het plangebied aangehouden; voor commerciële functies kan dit oplopen tot 600 meter. Het is belangrijk om het gebied zo af te bakenen dat alle parkeerplaatsen worden meegenomen die realistische alternatieven vormen voor de toekomstige gebruikers van de nieuwbouw.
Wat als de parkeerdruk al boven de 85% zit vóór de nieuwbouw — kan het project dan nog doorgaan?
Een bestaande parkeerdruk boven de 85% betekent niet automatisch dat een nieuwbouwproject niet door kan gaan, maar het vereist wel een oplossing. Veelgebruikte maatregelen zijn het realiseren van extra parkeerplaatsen op eigen terrein, het afsluiten van een overeenkomst met een nabijgelegen parkeergarage, of het toepassen van een lagere parkeernorm op basis van aantoonbaar lager autogebruik (bijvoorbeeld bij een locatie met uitstekende OV-bereikbaarheid). De gemeente bepaalt uiteindelijk of de voorgestelde oplossing volstaat.
Hoeveel telrondes zijn minimaal nodig voor een betrouwbaar parkeeronderzoek?
Voor een representatief beeld adviseren de meeste gemeenten en het CROW minimaal twee meetdagen met meerdere tijdvensters per dag: één doordeweekse dag en één zaterdag. Per dag worden doorgaans vier tot vijf telrondes uitgevoerd, verspreid over de dag. Afhankelijk van de functie van de nieuwbouw en de complexiteit van het gebied kan het nodig zijn om aanvullende meetmomenten toe te voegen, zoals een vroege ochtend of een late avond.
Mogen dubbeltellingen ontstaan als parkeerplaatsen door meerdere functies worden gedeeld?
Ja, dubbelgebruik van parkeerplaatsen is juist een kans om de totale parkeerbehoefte te verlagen. Als verschillende functies hun piekmoment op andere tijden hebben — bijvoorbeeld een kantoor overdag en woningen ’s avonds — kunnen dezelfde parkeerplaatsen door beide groepen worden gebruikt. Dit principe heet dubbelgebruik of parkeerbalancering, en moet in het parkeeronderzoek worden aangetoond met een tijdgebonden bezettingsanalyse per functie.
Wat zijn veelgemaakte fouten bij het zelf uitvoeren van een parkeerdrukmeting?
De meest voorkomende fouten zijn: meten op een moment dat niet representatief is (zoals tijdens schoolvakanties of rond een lokaal evenement), het onderzoeksgebied te klein afbakenen waardoor alternatieve parkeerlocaties buiten beeld blijven, en het niet uitsplitsen van parkeerplaatsen naar type (openbaar, vergunning, gehandicapt). Ook wordt de capaciteit soms onjuist vastgesteld doordat informeel gebruikte parkeerruimte — zoals trottoirs of inritten — ten onrechte wordt meegeteld.
Hoe lang is een parkeeronderzoek geldig voor gebruik in een vergunningsaanvraag?
Er is geen wettelijk vastgestelde geldigheidsduur, maar gemeenten hanteren in de praktijk vaak een termijn van één tot twee jaar. Als de situatie in het onderzoeksgebied in de tussentijd significant is veranderd — bijvoorbeeld door nieuwe ontwikkelingen of gewijzigde parkeerregulering — kan de gemeente vragen om een actualisatie van de meting. Het is verstandig om bij de betreffende gemeente vooraf na te vragen welke eisen zij stellen aan de actualiteit van het onderzoek.
Kan een parkeeronderzoek ook worden ingezet als de gemeente bezwaar maakt tegen een bouwplan?
Absoluut. Een goed onderbouwd parkeeronderzoek is een sterk instrument om gemeentelijke bezwaren op het gebied van parkeren te weerleggen of te nuanceren. Het biedt feitelijke, meetbare gegevens waarmee je aantoont dat de parkeerdruk acceptabel blijft na realisatie van de nieuwbouw, of dat de voorgestelde parkeeroplossing afdoende is. Een professioneel rapport met heldere conclusies vergroot de kans op een constructief gesprek met de gemeente aanzienlijk.
